Xã luận - 1/2004

Nguyễn Vũ Bình, anh hùng của đất nước hôm nay

"Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần dựng nước,
cùng với Hán, Đường, Tống, Nguyên
độc lập một phương,
nước ta tuy có lúc thịnh lúc suy
nhưng hào kiệt đời nào cũng có"
 

(Nguyễn Trãi, Bình Ngô Đại Cáo)

      Ngày 31-12-2003 Nguyễn Vũ Bình đã bị xử 7 năm tù và 3 năm quản chế. Bình đã lập tức tuyên bố chống án.

     Tội danh "gián điệp" thật lỗ mãng, ngay cả xét theo chính nội dung của bản cáo trạng bởi vì các "chứng cớ" nêu ra để buộc tội Bình chỉ là đã gửi một bản điều trần công khai tới một phiên họp của Ủy ban nhân quyền của Quốc hội Mỹ, gia nhập Hội Chống Tham Nhũng, quan hệ với một số người đối lập và viết một số bài tham luận, nghĩa là tất cả những điều mà một công dân được quyền làm và lẽ ra phải được luật pháp bảo vệ để làm. Đảng Cộng Sản Việt Nam, mà người sáng lập, ông Hồ Chí Minh, là một gián điệp, thừa biết thế nào là hoạt động gián điệp, một hoạt động hoàn toàn khác với những gì mà Bình đã làm. Phiên tòa này chỉ quẹt thêm một vết bẩn trên bộ mặt vốn đã nhơ nhớp của chế độ cộng sản Việt Nam. Nó cũng có tác dụng khẳng định Nguyễn Vũ Bình như là một biểu tượng và một niềm hãnh diện của tuổi trẻ Việt Nam.

     Sinh năm 1968, tốt nghiệp kinh tế Đại Học Tổng Hợp Hà Nội năm 1990, Nguyễn Vũ Bình làm biên tập viên Tạp Chí Cộng Sản, cơ quan tuyên huấn của Đảng Cộng Sản Việt Nam, từ năm 1992 đến hết năm 2000, rồi từ chức và nộp đơn xin thành lập đảng Tự Do Dân Chủ. Đây đúng là một hành động thách thức, nhưng là một thách thức của lương tri và sự dũng cảm đối với một chế độ đặt nền tảng trên bạo lực và sự gian trá. Thay vì tức giận với Nguyễn Vũ Bình, Đảng Cộng Sản Việt Nam đáng lẽ phải tự hỏi tại sao một thanh niên ưu tú sinh ra và lớn lên trong lòng chế độ thuộc thành phần bần cố nông, được ưu ái tuyển chọn vào cơ quan lý luận cao nhất của đảng lại lấy quyết định ly khai với hậu quả hiểm nghèo như vậy ? Nhưng họ đã chỉ biết thù ghét Bình, với cái thù ghét nhỏ mọn của kẻ tồi tệ bị lột mặt nạ.

     Từ đó, mặc dầu bị trù dập và hăm dọa, Bình đã dũng cảm tiếp tục dấn thân tranh đấu dân chủ hóa đất nước. Tháng 9-2001 anh tham gia thành lập Hội Chống Tham Nhũng và bị bắt giữ hai ngày. Tháng 8-2002, dù còn bị sách nhiễu hằng ngày, Bình tham gia thành lập Nhóm Dân Chủ. Ngày 25-9-2002, Bình bị bắt giam và bị kết tội gián điệp. Nhưng gián điệp cho nước nào khi Bình chỉ quan hệ với người Việt Nam và chỉ phát biểu một cách công khai quan điểm của mình ?

     Sự dũng cảm của Nguyễn Vũ Bình cần được đặc biệt nhấn mạnh. Anh rất nghèo, sống nhờ đồng lương ký giả, vợ cũng chỉ là một kế toán viên với đồng lương ít ỏi, lại có hai con thơ, đứa nhỏ nhất chưa đầy hai tuổi. Bình ý thức rõ rệt những khó khăn của mình, anh cũng thừa hiểu và được chính quyền thường xuyên nhắc nhở rằng  anh có thể có một tương lai rất tiện nghi nếu tiếp tục ngoan ngoãn phục tùng đảng như nhiều người khác. Nhưng Bình đã từ chối tìm kiếm một giải pháp cho cá nhân mình để dấn thân tìm một giải pháp cho cả dân tộc và thế hệ mình, dù biết trước cái giá phải trả sẽ rất cao.

     Dân tộc Việt Nam, trước hết là tuổi trẻ Việt Nam, phải hãnh diện có được một biểu tượng như Nguyễn Vũ Bình, một biểu tượng của sự lương thiện trí thức, của sự dũng cảm và của lòng yêu nước. Nguyễn Vũ Bình đồng thời cũng là một biểu tượng của trí tuệ, những bài viết của Bình là những bài đặc sắc nhất trong thập niên qua với dữ kiện chính xác, lý luận sắc bén, tầm nhìn thông suốt, bố cục mạch lạc và cách hành văn thật trong sáng. Nguyễn Vũ Bình là một sản phẩm đáng ngạc nhiên của nền giáo dục xã hội chủ nghĩa, một ngoại lệ xác nhận điều mà Nguyễn Trãi viết cách đây gần 600 năm : nước Việt ta có lúc thịnh lúc suy nhưng hào kiệt đời nào cũng có.

     Đảng cộng sản sợ Bình. Họ đã đối xử đặc biệt độc ác với Bình. Từ ngày bị bắt, Bình bị biệt giam và không hề được tiếp xúc với gia đình dù chỉ bằng thư từ. Họ biết Bình thương xót cho Kim Ngân yếu đuối, cô đơn với hai con thơ và họ muốn sử dụng sự thương xót này như một áp lực để khuất phục Bình.

     Nhưng thái độ hiên ngang của Bình trong lúc bị giam giữ cũng như trước tòa án chứng tỏ rằng sự độc ác đã không bẻ gãy được Nguyễn Vũ Bình mà chỉ có tác dụng tôn vinh Bình, đưa Bình vào lịch sử và khẳng định Bình như một người lãnh đạo đáng tin cậy của nước Việt Nam dân chủ sắp tới. Bên cạnh Bình, những biểu tượng anh hùng mà Đảng Cộng Sản Việt Nam đề cao như gương sáng chỉ còn là những khuôn mặt mờ nhạt, và nếu quả thực trong số những người được coi là anh hùng đó có những người đáng tôn vinh thì ký ức của họ cũng bị xúc phạm nặng nề về vụ án này.

Thông Luận