Lối thoát nào cho tuổi trẻ Việt Nam ?

Nguyễn Văn Hiệp

      Hàng năm ở Việt Nam có gần khoảng một triệu thanh niên tốt nghiệp từ hệ thống đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp. Con số này là một tỷ lệ không nhỏ trong khối gần 40 triệu người ở độ tuổi từ 15 đến 35 của một đất nước với tám mươi triệu dân. Nhưng trong những điều kiện xã hội Việt Nam hiện nay, bao nhiêu người có thể tìm được một việc làm xứng đáng ? Bao nhiêu người có thể thực hiện được những ước mơ chính đáng ? Tuổi trẻ Việt Nam có tương lai nào ?

     Những con số thống kê của các định chế quốc tế uy tín là những câu trả lời đau nhức. Với gần 50% dân số thuộc thành phần trẻ có nhiều tiềm năng, mức thu nhập bình quân hằng năm của người dân Việt Nam cho đến nay vẫn chỉ nằm ở những nấc thang cuối cùng của cộng đồng thế giới. Đấy đáng ra phải là một điều đáng ngạc nhiên, nhưng nó trở thành hiển nhiên khi ta nhìn vào thực trạng của xã hội Việt Nam hiện nay.

     Báo chí trong nước, mặc dù vẫn còn bị kiểm soát chặt che, đã có vài nỗ lực vươn thoát để đảm nhiệm chức năng truyền thông của mình. Các vụ tham nhũng lớn của những nhân vật cao cấp trong chính quyền đã được phanh phui. Nhưng luật pháp vẫn chưa được thể hiện. Hầu hết các trường hợp chỉ được xử chiếu lệ theo nhu cầu chính trị của lãnh đạo, kể cả nhu cầu giải quyết những tranh chấp nội bộ. Các băng đảng xã hội đen, các đường dây mại dâm lại được bao che vì có ăn chia lộng hành như trong một xã hội bán khai vô pháp luật. Chính quyền vẫn còn đó nhưng không làm công việc của một nhà nước, như bảo đảm trật tự an ninh và bảo vệ biên cương của tổ quốc. Những khẩu hiệu gượng ép và rỗng tuếch vẫn được liên tục đề ra trong các nghị quyết không ai đọc. Quan tâm chính yếu của nhóm lãnh đạo là duy trì độc quyền chính trị, cố bám ghế để giữ nguyên đặc lợi cho bản thân, dòng họ, và vây cánh.

     Trong xã hội Việt Nam hiện nay đảng cộng sản đã nắm giữ tất cả thì con đường tiến thân tiện nhất là tuân phục và gia nhập nó. Nhưng con đường này lại không phải là một xa lộ thênh thang, mà chỉ là một con hẻm nhỏ có canh gác. Nó dành ưu tiên cho thân nhân của nhóm lãnh đạo và của lớp tư sản đỏ. Đám tư sản đỏ này mạnh không kém gì  đảng cộng sản. Tài sản của nó không do trí tuệ, mồ hôi và nước mắt tạo ra, mà do đặc quyền mang lại để chiếm lấy những hợp đồng béo bở nhất. Họ sợ cạnh tranh thực sự trong một chế độ dân chủ thị trường.

     Lực lượng thanh niên hùng hậu, đầy tiềm năng, rốt cuộc vẫn phải đứng bên lề, không có cơ hội để thăng tiến bản thân và đóng góp cho đất nước. Một phương pháp giải quyết nạn thất nghiệp mà chính quyền đang hăm hở thực hiện là xuất khẩu lao động, xuất khẩu nguồn tài nguyên con người Việt Nam quý báu ra phục vụ nước ngoài. Điều này đưa đến nhiều vấn nạn và hậu quả đau lòng mà anh Nguyễn Văn Huy đã đặt câu hỏi nhức nhối là "Giải quyết nạn thất nghiệp hay buôn bán nô lệ ?" ở bài khảo luận cùng tựa đề trong số báo Thông Luận số 178 vừa qua.

     Tuổi trẻ Việt Nam đang phải đối diện với một tương lai đầy bất trắc và bế tắc. Xã hội Việt Nam đòi hỏi những tác động tích cực. Ánh sáng đã xuất hiện cuối đường hầm với những người trẻ Việt Nam sáng suốt và dũng cảm. Họ là những Lê Chí Quang, Phạm Hồng Sơn, Nguyễn Vũ Bình.

     Lê Chí Quang sinh ngày 30 tháng 6 năm 1970 tại Hà Nội. Anh tham gia phong trào dân chủ tại Tiệp từ năm 1990 khi sang Tiệp Khắc học cán bộ kỹ thuật nhà máy đường, và đã viết một số bài trên báo Diễn Đàn Tự Do tại thành phố Brno. Năm 1991 về nước vì mắc bệnh thận - sau đó vừa chữa bệnh vừa đi học, đã tốt nghiệp Đại Học Luật năm 1999, và có dự tính mở một trung tâm tin học cho sinh viên đại học. Năm 2000, Lê Chí Quang liên lạc được với những nhà đấu tranh cho dân chủ và viết nhiều bài tham luận xoáy vào những vấn đề của đất nước. Điển hình là bài "Hãy cảnh giác với Bắc Triều", đã kéo theo nhiều phong trào đấu tranh mạnh mẽ trong và ngoài nước, khi bài viết đưa ra những dữ liệu đầu tiên tố cáo việc lãnh thổ và lãnh hải của tổ quốc bị nhóm lãnh đạo cộng sản Việt Nam rắp tâm cắt nhượng cho cộng sản Trung Quốc.

     Phạm Hồng Sơn sinh ngày 3 tháng 11 năm 1968 tại Hà Nội. Anh là một bác sĩ y khoa, thạc sĩ quản trị, và là giám đốc thương mại công ty Tradewind Asia, có vợ là chị Vũ Thuý Hà và hai con nay 6 và 4 tuổi. Nhận định rằng đất nước sẽ không thể vươn lên nếu thế hệ trẻ thiếu ý thức cơ bản về sinh hoạt dân chủ, Phạm Hồng Sơn đã chọn dịch những tài liệu ngắn gọn nhưng đầy đủ mà mọi thanh niên đều có thể hiểu được và, theo anh nghĩ, mọi người có thể đọc công khai trong hoàn cảnh Việt Nam mà không gặp phiền phức với công an. Đó là những tài liệu trên trang nhà của Sứ Quán Mỹ tại Việt Nam, hoàn toàn không có tính tuyên truyền vì chỉ là những kiến thức thông thường về sinh hoạt chính trị. Những tài liệu này mọi người biết tiếng Anh đều có thể đọc, Phạm Hồng Sơn chỉ đã làm một việc là đưa chúng tới cho độc giả tiếng Việt.

     Nguyễn Vũ Bình sinh ngày 2 tháng 11 năm 1968 tại Nam Định, có vợ là chị Bùi Thị Kim Ngân, và hai con gái nay 5 tuổi và 2 tuổi. Anh tốt nghiệp kinh tế chính trị Đại học Tổng hợp Hà Nội năm 1990, và làm biên tập viên Tạp Chí Cộng Sản, đặc trách về kinh tế đến hết năm 2000. Anh đã quyết định từ chức biên tập viên Tạp Chí Cộng Sản tháng 01-2001, nộp đơn xin thành lập Đảng Tự Do Dân Chủ, và từ đó viết báo với tư cách ký giả độc lập về bóng đá. Từ khi tham gia đấu tranh cho dân chủ, Nguyễn Vũ Bình đã viết nhiều bài tham luận gây sôi nổi, đặc biệt là "Việt Nam và con đường phục hưng đất nước" (tuyên cáo thành lập đảng Tự Do Dân chủ) và "Tổ Quốc Ăn Năn, kim chỉ nam xây dựng đất nước" (nhận định về cuốn Tổ Quốc Ăn Năn của Nguyễn Gia Kiểng). Nguyễn Vũ Bình cũng là thành viên sáng lập Hội Nhân Dân Chống Tham Nhũng.

     Các anh đã bị nhóm thiểu số lãnh đạo cộng sản chỉ thị bắt giam, gán ghép những bản án vô liêm sỉ. Hệ thống luật pháp trong nước "Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam" liên tiếp bị chà đạp bởi chính những người cầm quyền. Sự quan tâm một cách trong sáng, nhiệt thành cho dân tộc và đất nước, nghịch lý thay lại là một tội lớn trong chế độ hiện hành ở Việt Nam. Những người cầm quyền chỉ coi người dân như những thiếu niên, muốn dạy dỗ, trừng phạt như thế nào tuỳ ý.

     Sự kiện này làm ta liên tưởng đến thời kỳ đen tối tại Châu Âu trước thế kỷ 18. Người dân chỉ được biết những gì các vua chúa muốn họ biết, chỉ được nghĩ, nói và làm những gì các vua chúa muốn họ nghĩ, nói và làm. Thế kỷ 18 thường được gọi là "Thế Kỷ Ánh Sáng" mà triết gia Immanuel Kant coi như là sự kiện nhân loại chấm dứt tình trạng vị thành niên để tiến vào giai đoạn trưởng thành. Người dân Việt Nam hiện nay, chua xót thay, không khác gì những người vị thành niên.

     Tuổi trẻ Việt Nam đã có các Lê Chí Quang, Phạm Hồng Sơn, Nguyễn Vũ Bình và những người âm thầm khác cương quyết từ chối tình trạng của khối 40 triệu người trẻ đầy tiềm năng mãi bị trói chặt trong giai đoạn vị thành niên. Các anh đã dõng dạc đòi dân chủ cho dân tộc và đất nước. Nhân dân Việt Nam và thế giới đã lên tiếng mạnh mẽ ủng hộ việc làm anh hùng của các anh.

     Làn sóng tự do dân chủ đang tràn tới những vùng đất ít ỏi còn lại trên địa cầu với một vận tốc ngày càng gia tăng. Các chế độ độc tài bạo ngược đang phải chịu những áp lực ngày càng lớn từ các định chế quốc tế, cộng đồng các nước dân chủ, và khối nhân loại tiến bộ trên toàn thế giới. Chính quyền cộng sản Việt Nam hiện nay sẽ không tồn tại đến cái ngày các anh mãn án, nếu có sự nhập cuộc nhiệt tình của các bạn trẻ Việt Nam trong và ngoài nước, ngay từ bây giờ.

     Cuộc cách mạng dân chủ để chuyển đổi xã hội Việt Nam không phải là một cuộc cách mạng bạo động, đổ máu. Điều kiện nhân lực và tài lực của đất nước không còn cho phép một tranh chấp tương tàn nào. Cuộc cách mạng dân chủ là một sứ mạng lịch sử cao cả để giải thoát và thăng hoa dân tộc, mà thế hệ trẻ Việt Nam, thế hệ không nợ nần xương máu với quá khứ, phải cùng ghé vai đảm nhận để mở ra lối thoát cho chính mình, để đưa dân tộc và đất nước rảo bước mạnh mẽ vào tương lai.

     Lối thoát cho tuổi trẻ Việt Nam là một giải pháp chung : dân chủ hóa đất nước. Dân chủ hóa đất nước để mở ra nhiều xa lộ thênh thang, để mỗi một cá nhân được có cơ hội đồng đều, có chỗ đứng ngang nhau, có tự do đúng nghĩa để chuẩn bị và xây dựng tương lai. Lối thoát ấy có thể là Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên.

     "Tập Hợp Dân Chủ Đa Nguyên là kết hợp của những người cùng theo đuổi một lý tưởng chung là xây dựng một nước Việt Nam dân chủ, bao dung và giàu mạnh, một nước Việt Nam mà những con người ngày hôm nay có thể chấp nhận và các thế hệ mai sau có thể tự hào".

Nguyễn Văn Hiệp

(Charlotte, North Carolina)